:درباره وبلاگ
:آرشیو
:طبقه بندی
:نویسندگان
:آخرین پستها
آماروبلاگ
جمعیت شهر باسمنج، بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۸۵ خورشیدی، ۱۰٬۷۳۶ نفر بودهاست، که از این جهت، بیست و یکمین شهر پرجمعیت استان آذربایجان شرقی محسوب میشود.[۱]
| باسمنج | ||
|---|---|---|
 | ||
| اطلاعات کلی | ||
| نام رسمی: | باسمنج | |
| کشور: | ایران  | |
| استان: | آذربایجان شرقی | |
| شهرستان: | تبریز | |
| بخش: | مرکزی | |
| سال شهرشدن: | ۱۳۳۶ خورشیدی | |
| ||
| مردم | ||
| جمعیت | ۱۰٬۷۳۶ نفر | |
| زبانهای گفتاری: | ترکی آذربایجانی | |
| مذهب: | شیعه | |
| جغرافیای طبیعی | ||
| مساحت: | ۲ کیلومتر مربع | |
| ارتفاع از سطح دریا: | ۱٬۷۹۱ متر | |
| اطلاعات شهری | ||
| رهآورد: | خیار، قالی | |
| پیششماره تلفنی: | ۰۴۱۲ | |
فهرست مندرجات[نهفتن] |
جمعیت شهر باسمنج، بر اساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۸۵ خورشیدی، ۱۰٬۷۳۶ نفر بودهاست، که از این جهت، بیست و یکمین شهر پرجمعیت استان آذربایجان شرقی محسوب میشود.[۱]
| باسمنج | ||
|---|---|---|
|
| ||
| اطلاعات کلی | ||
| نام رسمی: | باسمنج | |
| کشور: | ایران | |
| استان: | آذربایجان شرقی | |
| شهرستان: | تبریز | |
| بخش: | مرکزی | |
| سال شهرشدن: | ۱۳۳۶ خورشیدی | |
| ||
| مردم | ||
| جمعیت | ۱۰٬۷۳۶ نفر | |
| زبانهای گفتاری: | ترکی آذربایجانی | |
| مذهب: | شیعه | |
| جغرافیای طبیعی | ||
| مساحت: | ۲ کیلومتر مربع | |
| ارتفاع از سطح دریا: | ۱٬۷۹۱ متر | |
| اطلاعات شهری | ||
| رهآورد: | خیار، قالی | |
| پیششماره تلفنی: | ۰۴۱۲ | |
فهرست مندرجات[نهفتن] |
[ویرایش] وجه تسمیه
از قرن هشتم بهبعد، واژهٔ باسمنج بهصورتهای «اوسبنج»، «وهوسفنج»، «فهوسفنج»، «اسفنج»، در بعضی متون دیده میشود.[۲]
[ویرایش] تاریخ
بهنوشتهٔ رشیدالدین فضلالله، در دورهٔ او، قریهٔ اوسبنج مشهور به«ترکدیه»، از دیههای ناحیهٔ مهرانرود شمرده میشد و حدودش متصل بهشارع خراسان و بهاراضی زرنق و شادباد علیا و شارع قریهٔ مردهناب و فتحآباد بود.[۳] در یکی از قبالههای مانده از 987، از همنام آن، مزرعه یا ده «اُسفنج» در ناحیهٔ بروانان (در مسیر جادهٔ قدیمی (میانه-بستانآباد-تبریز) نام بردهشدهاست.[۴] در منابع تاریخی دورهٔ صفویه نیز نام فهوسفنج آمدهاست. بهنوشتهٔ اسکندرمنشی در 989 هجری، سلطان محمد خوارزمشاه از سعیدآباد کوچ کرد و وارد فهوسفنج شد.[۵]
در زمان سلطان محمد خوارزمشاه، در جنگ میان قزلباشها و سپاهیان عثمانی، در کنار رود فهوسفنج، عثمانیها شکست خوردند و عقبنشینی کردند.[۶] شاه عباس یکم که در 998، بر اثر صلح با عثمانی، قسمتهایی از آذربایجان و شیروان و بنادر دریای خزر و کردستان و لرستان، یعنی متصرفات عثمانیها در فاصلهٔ سالهای 985 و 998 را بهآن دولت واگذار کردهبود، در 1012، برای بازپس گرفتن آذربایجان از عثمانیها، پیش از ورود بهتبریز و پس از اقامت در کاروانسرای شبلی، وارد فهوسفنج شد.[۷] در 1027 هجری، قوای عثمانی بهسرداری «خلیل پاشا»، شهر تبریز و در پی آن، قریهٔ فهوسفنج را تسخیر نمودند.[۸]
در جنگهای ایران و روس در زمان فتحعلیشاه قاجار، قشون روس، پیش از معاهدهٔ ترکمانچای، باسمنج را تصرف کرند، ولی پس از مدتی عقب نشست. به نوشتهٔ اعتمادالسلطنه، در 19 شوال 1264 هجری، ناصرالدین شاه قاجار با اردویی مرکب از 10٬000 نفر از شهر تبریز بیرون آمد و وارد باسمنج شد[۹] و در سفر بهاروپا (از راه میانه-ترکمانچای-باسمنج) وارد شهر تبریز شد.[۱۰]
بهنوشتهٔ «عبدالعلی ادیبالملک»، در دورهٔ ناصری، باسمنج یک حمام و دو مسجد و هفت خانوار رعیت و ده دکان داشت و مالیات دیوانی آن به 160 تومان میرسید.[۱۱] باسمنج در جریان جنگهای انقلاب مشروطیت و لشکرکشی قوای دولتی بهآذربایجان، به لحاظ موضع سوقالجیشی، مدتی مقر حکمفرمایی عینالدوله بود و میان قوای ستارخان و قشون دولتی، بارها در آنجا زدوخورد روی داد. باسمنج بعدها مرکز بلوک مهرانرود شد[۱۲] و جادهٔ تبریز بهبستانآباد از وسط آن میگذشت.
[ویرایش] مردم
در گذشته، کشاورزی و دامداری از کارهای پررونق و سودآور مردم این شهر محسوب میشد که در ۳۰ سال اخیر، به علت تأمین آب مشروب شهر تبریز از سفرههای زیرزمینی منطقهی باسمنج، این مشاغل رونق خود را از دست دادهاند. امروزه عدهی کثیری از اهالی این شهر، در کارخانجات صنعتی شهر تبریز فعال هستند و کارهای قدیمی از رونق افتادهاند.
[ویرایش] گردشگری
به خاطر سرسبزی و وجود چشماندازهای زیبای طبیعی در کنارههای رودخانه مهرانرود، در محور باسمنج به روستای سفیدهخان و آبوهوای لطیف منطقه و همچنین نزدیک بودن این شهر به مرکز استان، در سالهای اخیر این منطقه از نظر گردشگری اهمیت خاصی پیدا کردهاست، به طوری که در چند سال گذشته ساخت و ساز ویلاها و سایر مکانهای تفریحی در کنارههای رودخانه مهرانرود چند برابر شدهاست. همچنین در روزهای تعطیل، این شهر پذیرای عدهی زیادی از اهالی شهر تبریز است.
[ویرایش] توسعه شهر
به منظور اسکان سرریز جمعیت کلانشهر تبریز و تصمیم مسئولان امر برای احداث شهرکهای مسکونی از جمله شهرکهای شهرک آذران، شهرک خاوران و شهرک مهرانشهر در مابین حوزهٔ استحفاظی شهرداریهای تبریز و باسمنج، بر اهمیت این شهر افزوده شدهاست. چرا که با شروع ساختوساز در این ۳ شهرک، شهر باسمنج به مرکز استان آذربایجان شرقی متصل خواهد شد و بهعنوان منطقهی ۹ شهرداری تبریز شناخته خواهد شد. ولی بهدلیل برخی مشکلات، از جمله طرح تبدیل شهر باسمنج به مرکز بخش، مجوز ساختوساز در این شهرکهای ۳گانه از سوی مقامات استانی و کشوری صادر نمیشود.
[ویرایش] رونق شهر
قبل از احداث جادهٔ جدید تبریز - تهران، راه تهران از داخل این شهر میگذشت که رونق خوبی هم به شهر داده بود. ولی پس از به راه افتادن جادهی جدید، شهر باسمنج از توسعه مطلوب بازماندهاست. ولی پیشبینی میشود با افتتاح آزادراه تبریز - زنجان - تهران که از حاشیهی جنوبی این شهر میگذرد، شهر باسمنج بار دیگر از رونق خوبی برخوردار شود.
[ویرایش] محصولات
خیار باسمنج از نظر طعم و مزه بهترین خیار تولید کشور محسوب میشود که در گذشته قسمت عمدهی آن به خیارشور تبدیل میشد. ولی در سالهای اخیر به علت کاهش شدید تولید، بیشتر به صورت خیار سبز روانهی بازار مصرف میشود. «خیارشور باسمنج» و «پنیر لیقوان» از مهمترین محصولات تولیدی و تجاری این منطقه میباشد.
[ویرایش] روستاها
- آرپادرهسی
- استیار
- اسکندر
- باغ یعقوب
- بیرق
- جانقور
- چاوان
- حاجعبدال
- دیزجلیلیخانی
- زرنق
- سفیدهخوان
- شادباد علیا
- شادباد مشایخ
- طویقون
- فتحآباد
- کرکج
- کلوکدرق
- کندرود
- گوار
- لیقوان
- ملککیان
- نعمتآباد
- هروی
[ویرایش] منابع
- ↑ وبگاه مرکز آمار ایران
- ↑ رشیدالدین فضلالله، ص 268؛ حمدالله مستوفی، ص 79؛ اسکندرمنشی، ج 1، ص 326
- ↑ رشیدالدین فضلالله، ص 268
- ↑ اصفهانی ، گ 107
- ↑ اسکندرمنشی، ج 1، ص 326
- ↑ حسینی استرآبادی، ص 124
- ↑ اسکندرمنشی، ج 1، ص 261، ج 2، ص 639
- ↑ اسکندرمنشی، ج 3، ص 933
- ↑ اعتمادالسلطنه، ج 2، ص 959
- ↑ اعتمادالسلطنه، ج 3، ص 1810
- ↑ ادیبالملک، ص 108
- ↑ کیهان، ج 2، ص 155
[ویرایش] جستارهای وابسته
[ویرایش] پیوند به بیرون
 |
|
|---|---|
| مرکز | تبریز |
| شهرستانها |
آذرشهر • اسکو • اهر • بستانآباد • بناب • تبریز • جلفا • چاراویماق • سراب • شبستر • عجبشیر • کلیبر • مراغه • مرند • ملکان • میانه • ورزقان • هریس • هشترود |
| شهرها |
آبشاحمد • آذرشهر • آقکند • اسکو • اهر • ایلخچی • باسمنج • بخشایش • بستانآباد • بناب • بناب جدید • تبریز • ترک • ترکمانچای • تسوج • تیکمهداش • جلفا • خاروانا • خامنه • خراجو • خسروشهر • خضرلو • خمارلو • خواجه • دوزدوزان • زرنق • زنوز • سراب • سردرود • سیس • سیهرود • شبستر • شربیان • شرفخانه • شندآباد • صوفیان • عجبشیر • قرهآغاج • کشکسرای • کلوانق • کلیبر • کوزهکنان • گوگان • لیلان • مراغه • مرند • ملکان • ممقان • مهربان • میانه • نظرکهریزی • وایقان • ورزقان • هادیشهر • هریس • هشترود • هوراند • یامچی |
| نقاط دیدنی |
آسیاب خرابه • ارگ تبریز • ایلگلی • بازار تبریز • پل خداآفرین • خانه مشروطیت • رصدخانه مراغه • قلعه بابک • قلعه ضحاک • قوریگل • کاخ شهرداری تبریز • کلیسای سن استپانوس • کندوان • مسجد جامع تبریز • مسجد کبود • مقبرةالشعرا • موزه آذربایجان • موزه سنجش |
| فهرست روستاهای استان آذربایجان شرقی | |